Lektorzy

LEKTORZY

Lektor – chrześcijanin powołany do funkcji czytania Słowa Bożego w zgromadzeniu liturgicznym.

W Kościele katolickim odczytuje lekcje z Pisma Świętego (z wyjątkiem Ewangelii); może przy braku diakona czy kantora zapowiadać wezwania modlitwy powszechnej, a także wykonać psalm responsoryjny. W czasie procesji na wejście, gdy nie ma diakona, może także wnieść księgę Ewangelii (Ewangeliarz). Lektorem nazywamy ponadto każdego z wiernych, który wykonuje podczas Mszy świętej funkcje przewidziane dla lektora.

Prawo Kościelne dopuszcza, by w razie potrzeby, czytania mszalne wykonywali także wierni, którzy nie zostali ustanowieni lektorami, ani nie ukończyli Kursu Lektorskiego. Nie wymaga się od nich używania szat liturgicznych.

Zadaniem lektora jest:
  • czytanie słowa Bożego w zgromadzeniu liturgicznym,
  • wykonywanie psalmu międzylekcyjnego w braku psalmisty,
  • wypowiadanie intencji w modlitwie powszechnej w braku kantora czy diakona,
  • kierowanie śpiewem oraz czynnym uczestnictwem wiernych podczas zgromadzenia liturgicznego, przygotowanie wiernych do godnego przyjęcia sakramentów,
  • czuwanie nad przygotowaniem się wiernych wyznaczonych do czytania Pisma św. w czasie zgromadzenia liturgicznego, aby mogli dobrze spełniać swą funkcję.
  • Lektor, by mógł dobrze wypełniać swe obowiązki, powinien rozbudzać w sobie szczególne umiłowanie Pisma św. przez częste jego czytanie i rozważanie, powinien dzięki temu stawać się coraz doskonalszym uczniem Chrystusa.
Lektor pierwszym słuchaczem słowa Bożego

Słowo Boże jest słowem "żywym i skutecznym" (Hbr 4, 12). Do pełnej jednak skuteczności zbawczej wymaga od człowieka postawy umiejętnego słuchania. Postawa ta jest najważniejszą i najdonioślejszą formą udziału wiernych w mszalnej liturgii słowa Bożego.

Uczestnicząc w sprawowaniu Mszy św., wierni powinni słuchać słowa Bożego z taką wewnętrzną i zewnętrzną czcią, która by ich prowadziła do wzrostu duchowego życia i pozwoliła im coraz głębiej wnikać w sprawowane misterium.

Lektor stając w szeregu ludzi, którymi Bóg posługuje się w przekazywaniu swojego Objawienia, będąc specjalnym narzędziem Boga przemawiającego dzisiaj do człowieka, musi pamiętać, że jest pierwszym słuchaczem słowa Bożego. Proklamując je podczas liturgii, powinien odnieść je najpierw do siebie samego, jako wezwanie domagające się bardzo konkretnej odpowiedzi.

Ponadto niezwykle ważnym wymaganiem, jakie się stawia lektorowi, jest jego właściwy stosunek do Pisma św. i troska o głębszą znajomość i rozumienie prawdziwego skarbca biblijnego. Lektor jest tym, który żyje słowem Bożym, czyta je i nad nim rozmyśla, z niego czerpie tematy do refleksji i modlitwy.

Mając taki stosunek do Pisma św., można dopiero być prawdziwym, niezawodnym i pewnym głosicielem zbawienia w zgromadzeniu liturgicznym. To, co dla lektora stało się prawdziwą wartością, stara się przekazać innym.

Potrzeba przygotowania się do czytania

Aby przybliżyć słuchaczom zawartość treściową czytania, jego sens, nie wystarczy ciche przeczytanie tekstu. Treść Pisma św. ujęta jest bowiem w określonej formie językowej i w tej właśnie formie powinna być wypowiedziana i usłyszana. Dlatego lektor musi tekst, który zostanie odczytany w liturgii uczynić niejako najpierw własnym, bliskim i przez siebie zrozumiałym. Dlatego zadaniem czytającego jest nadać słowom właściwe brzmienie, co dokonuje się dzięki przygotowaniu.

Krótko mówiąc, kto pragnie dobrze przygotować się do wykonania czytania, musi:

  • znać tekst, czyli w porę zapoznać się z danym tekstem,
  • rozumieć tekst, czyli poznać główne myśli zawarte w tekście,
  • dokonać podziału tekstu na grupy i jednostki myślowe,
  • kilkakrotnie odczytać tekst głośno, wyraźnie wypowiadając wszystkie słowa i akcentując jedynie to słowo, które w zdaniu (jednostce myślowej) posiada szczególne znaczenie.

Przygotowanie tekstu do odczytania wymaga czasu. Każdy jednak lektor, chcąc poprawnie wykonywać swoją posługę, powinien przygotować się do niej w domu, korzystając z księgi Pisma św., lub innych pomocy np:

  • Oremus, który zawiera teksty liturgii Mszy św.,
  • Minilekcjonarz, drukowany w Króluj nam Chryste - ogólnopolskim miesięczniku dla ministrantów

Niedopuszczalne jest jednak zapoznawanie się z tekstem biblijnym dopiero w zakrystii na kilka minut przed rozpoczęciem Eucharystii. Poświęcony czas na przygotowanie z pewnością się opłaca: wzrasta pewność i radość podczas czytania, natomiast wspólnota może lepiej zrozumieć usłyszane słowo Boże. Tekst nieprzygotowany świadczyłby o wielkiej lekkomyślności lektora, lekceważącym stosunku do słowa Bożego i słuchaczy. Przez takie niedbalstwo i brak odpowiedzialności lektora ucierpiałaby na tym prawda Bożego słowa w uszach słuchaczy. Można w ten sposób zmarnować i zaprzepaścić wielkie skarby słowa Bożego, niejako "uśmiercić" żywe słowo Chrystusa, które nie dotrze i nie spełni pokładanych nadziei.

Stara zasada, dotycząca nauczania poprawności językowej, brzmi: "mówienia uczy się człowiek przez mówienie". Każda odbyta rozmowa, każdy kolejno głośno odczytany tekst biblijny, jest równocześnie ćwiczeniem na przyszłość. Warto więc wielokrotnie przeczytać tekst, co pozwoli zrewidować i ocenić własne mówienie. Dużą pomocą może być także ocena innych słuchaczy. Będzie ona jednak tylko wtedy sensowna i pomocna, gdy nacechowana zostanie obiektywizmem i rzeczywistym pragnieniem udoskonalenia sztuki czytania.

Modlitwy lektora
  • Boże, oczyść mnie ogniem Ducha Świętego, serce i wargi moje, abym godnie i dobrze głosił słowo Boże zgromadzonemu ludowi. Przez Chrystusa Pana naszego. Amen.
  • Panie, Boże mój, daj mi wrażliwość duszy i czystość serca, abym sam rozumiejąc co czytam, również innym z gorliwością i radością przekazywał Dobrą Nowinę o zbawieniu. Przez Chrystusa Pana naszego. Amen.
  • Panie, oto stoję wobec wielkiej tajemnicy Twego Słowa, które mam przekazywać innym. Pomóż mi być najpierw dobrym słuchaczem i świadkiem Twego Słowa. Oczyść moje wargi od wszelkiej nieczystości, uczyń mnie swoim narzędziem, bym mógł nieść Cię ludziom w sercu, w dłoniach, na wargach. Amen.
  • Dziękuję Ci Panie, Boże mój, że powołałeś mnie do posługi Twemu Słowu i obdarzyłeś mnie godnością lektora. Przez Chrystusa Pana naszego. Amen.
  • Boże mój, spraw, aby Twoje Słowo głoszone przeze mnie, niegodnego Twego sługę, wydało plon stokrotny. Przez Chrystusa Pana naszego. Amen.